Co to jest NFT i jak działają niewymienialne tokeny?

    NFT ( z ang. Non-Fungible Tokens – niewymienialny token) to specjalne aktywa cyfrowe, które różnią się od innych tokenów (np. kryptowalut) swoją unikalnością i niepodzielnością. Chociaż technologia przydzielania unikalności aktywom cyfrowym została opracowana około 2016 r., gwałtowny wzrost zainteresowania rynkiem NFT nastąpił w latach 2020-2021, w okresie rosnącej popularności pierwszych zdigitalizowanych tokenów muzycznych i artystycznych.

    Aby stworzyć NFT, nie trzeba być artystą. Taki token może stworzyć każdy użytkownik Internetu, a następnie sprzedać na specjalnej platformie – giełdzie NFT. Oprócz różnych dziedzin sztuki, NFT jest aktywnie wykorzystywany w meta-uniwersach, projektach GameFi, a nawet w procesie licencjonowania praw autorskich.

    W tym artykule wyjaśnię, jak działa i czym jest NFT, co ma z tym wspólnego blockchain, jak stworzyć swój pierwszy niewymienny token i jak wystawić go na sprzedaż.

    Technologia stojąca za NFT

    Tokeny NFT nie mogą być tworzone bez użycia technologii blockchain. Zagłębmy się w techniczną stronę i przyjrzymy się, czym NFT różnią się od innych tokenów i jak są powiązane z kryptowalutą.

    Blockchain a kryptowaluta

    Pierwsze NFT zostały utworzone na blockchainie Ethereum przy użyciu smart kontraktów standardów ERC-721 lub ERC-1155. Jednak ze względu na wysoki koszt gazu, tokeny okazały się bardzo drogie. Obecnie możliwe jest tworzenie NFT w bardziej ekonomiczny sposób w różnych blockchainach. Wśród alternatywnych sieci Ethereum znajdują się Polygon, BNB Chain, Polkadot i Cosmos.

    Dwie główne cechy NFT to unikalność i niepodzielność. Właściwości te odróżniają niewymienialne tokeny od kryptowalut, wśród których każda moneta jest równa innej monecie (nieunikalna) i może mieć części ułamkowe (jak Satoshi BTC).

    • Unikalność jest zapewniona dzięki specjalnemu podpisowi cyfrowemu tokena NFT. Podpisu tego nie można podmienić ani skopiować, co pomaga zachować autorstwo twórcy tokena;
    • Niepodzielność zapewnia nienaruszalność tokena.
    Podobnie jak kryptowaluty, wszystkie tokeny NFT są zapisywane w blockchainie i przesyłane jako dane wewnątrz bloków z transakcjami.

    Unikalność i własność

    Autorstwo tokena NFT jest ustalane na etapie tworzenia i nikt nie ma możliwości jego zmiany, nawet jeśli sam token był wielokrotnie sprzedawany. Dzięki technologii blockchain możliwe jest prześledzenie historii transferu tokena od momentu jego utworzenia. Podpis cyfrowy gwarantuje, że autorstwo twórcy tokena zostanie zachowane, a prawo do dysponowania NFT zostanie przeniesione na osobę, która aktualnie jest właścicielem tokena (np. w przypadku jego zakupu od twórcy).

    Atrakcyjność NFT

    Rynek NFT uważany jest za ekstremalnie zmienny i spekulacyjny. Na obecnym etapie jego rozwoju największą popularnością cieszą się utwory artystyczne i muzyczne (gry z meta-uniwersami również stopniowo nabierają rozpędu). W dużej mierze z tego powodu głównymi uczestnikami rynku są spekulanci, kolekcjonerzy i artyści.

    Na przykład piosenkarka i artystka Grimes sprzedała kolekcję 10 tokenów NFT z filmami i dziełami sztuki za 6 milionów dolarów w 2021 roku. Jednym z najdroższych NFT do tej pory jest Everyday’s: The First 5000 Days autorstwa artysty Beeple. Token, składający się tylko z jednego kolażu, został sprzedany za 69,34 miliona dolarów.

    Popularne są również rzadkie albumy muzyczne NFT. Na przykład album Ultraviolet amerykańskiego DJ-a 3LAU został wydany w 33 egzemplarzach i sprzedany za 11 milionów dolarów.

    Jednym z najdroższych nabytków w sektorze meta-wszechświata była działka w The Sandbox, która została sprzedana za 4,3 miliona dolarów w 2021 roku.

    Jak stworzyć i sprzedać NFT

    Nie musisz być popularnym muzykiem ani znanym artystą, aby tworzyć i sprzedawać NFT. Wystarczy znać kolejność kroków, aby stworzyć token i mieć portfel kryptowalutowy połączony z usługą mintingu (np. NFT marketplace). Przyjrzyjmy się procesowi tworzenia NFT na przykładzie portfela Metamask i platformy Opensea.

    1. Utwórz portfel i połącz się z OpenSea

    1. Przejdź do oficjalnej strony internetowej Metamask i pobierz portfel klikając Download na stronie głównej;
      NFT w prostych słowach
      Strona główna Metamask
    2. Utwórz nowy portfel, klikając Сreate new wallet, utwórz hasło i wygeneruj 12-wyrazową frazę seed (pamiętaj, aby zapisać ją w bezpiecznym miejscu);
      Potwierdzenie utworzonej frazy seed
      Potwierdzenie utworzonej frazy seed
    3. Jeśli portfel został utworzony pomyślnie, pojawi się ekran powitalny;
      Ekran powitalny Metamask
      Ekran powitalny Metamask
    4. Domyślnie sieć Ethereum jest automatycznie dodawana do nowego portfela. Aby zapłacić niższą opłatę za utworzenie NFT na OpenSea, należy podłączyć Polygon (MATIC) do portfela jako dodatkową sieć;
      Wygląd nowego portfela Metamask
      Wygląd nowego portfela Metamask
    5. Aby automatycznie dodać sieć Polygon do Metamask, przejdź do polygonscan.com → przewiń stronę główną w dół → kliknij Add Polygon Network → potwierdź połączenie w portfelu;
      Automatyczne połączenie sieci Polygon
      Automatyczne połączenie sieci Polygon
    6. Upewnij się, że sieć Polygon jest aktywna w Twoim portfelu → kliknij Buy → podaj kraj i wybierz jedną z dostępnych metod doładowania → doładuj swój portfel monetami MATIC;
    7. Podłącz swój portfel do serwisu Opensea. Aby to zrobić, przejdź do oficjalnej strony internetowej i kliknij Login → wybierz Metamask z listy portfeli → potwierdź subskrypcję w portfelu.
      Strona główna OpenSea
      Strona główna OpenSea

    2. Stwórz swój własny NFT

    Po utworzeniu portfela i podłączeniu go do Opensea Marketplace, możesz rozpocząć tworzenie swojego pierwszego tokena NFT. Aby to zrobić:

    1. Kliknij ikonę profilu użytkownika → Studio → Create → Mint an NFT;
      Menu tworzenia NFT
      Menu tworzenia NFT
    2. Prześlij wideo, obraz lub muzykę → wprowadź tytuł, liczbę tokenów i opis;
      Tworzenie NFT
      Tworzenie NFT
    3. Kliknij Create a new Collection → wprowadź nazwę kolekcji i dodaj obrazek awatara → wybierz Polygon jako sieć mintingu → Continue → zapłać za utworzenie kolekcji w swoim portfelu;
      Tworzenie kolekcji
      Tworzenie kolekcji
    4. Sprawdź informacje w oknie tworzenia NFT → kliknij Сreate → potwierdź płatność.

    3. Sprzedaj NFT

    Po utworzeniu NFT można go sprzedać na rynku. Proces ten wygląda następująco:

    1. Gdy pierwszy NFT będzie gotowy, OpenSea zaoferuje wystawienie go na sprzedaż. Aby to zrobić, kliknij List Item;
      Ekran oferujący wystawienie NFT na sprzedaż
      Ekran oferujący wystawienie NFT na sprzedaż
    2. Wybierz opcję wyceny (Fixed Price – ustalona cena, Sell to highest bidder – aukcja), wprowadź cenę początkową, czas sprzedaży tokena → Сomplete listing.
      Tworzenie zlecenia sprzedaży
      Tworzenie zlecenia sprzedaży

    Ryzyko i krytyka NFT

    Główna krytyka NFT koncentruje się wokół kwestii ekologiczności niewymiennych tokenów, niektórych nierozwiązanych niuansów praw autorskich i wysokiego ryzyka finansowego.

    Kwestie środowiskowe

    Jednym z głównych zarzutów dotyczących NFT jest ich ślad ekologiczny. Tokeny tworzone w sieciach o dużej mocy (zazwyczaj blockchainy z obsługą PoW) są bardzo drogie pod względem kosztów energii elektrycznej. Im więcej energii elektrycznej potrzeba, tym więcej paliw kopalnych trzeba spalić. Tworzenie NFT w tym sensie nie jest uważane za najbardziej racjonalny sposób wykorzystania zasobów. Z drugiej strony, większość NFT jest tworzona w sieci Ethereum, a po jej przejściu na PoS, kwestia ta nie jest już tak ostra.

    Kwestie praw autorskich

    Prawa autorskie to złożony i wieloaspektowy obszar, różniący się znacznie w zależności od jurysdykcji. Kwestia autorstwa NFT jest jednoznacznie rozwiązana przez unikalny podpis, ale użycie tokena po sprzedaży wiąże się z wieloma niuansami. Na przykład, czy nowy właściciel NFT może używać go komercyjnie bez płacenia honorarium lub prowizji?

    Po części takie kwestie są już rozwiązywane. Na przykład poprzez dodanie tokenu algorytmu do inteligentnego kontraktu który przekazuje autorowi procent (royalty) od każdej odsprzedaży tokena. Nie ma jednak jeszcze powszechnie akceptowanych rozwiązań tej kwestii.

    Ryzyko finansowe

    Ze względu na dużą zmienność rynku i spekulacyjne zainteresowanie NFT, łatwo jest stracić pieniądze. Niestety, istnieje wiele przypadków, w których użytkownicy kupili NFT za miliony, a następnie ich cena spadła do kilku dolarów. Kupując znane lub nowe NFT, należy zawsze dokładnie przeanalizować zarówno sam projekt, jak i zwrócić uwagę na tło informacyjne wokół niego.

    Wnioski

    NFT to niewymienialne tokeny z podpisem cyfrowym, co zapewnia im wyjątkowość i niewymienialność. Najczęściej takie tokeny są używane do digitalizacji cyfrowych dzieł sztuki, muzyki, niewielkich wideo, manuskryptów, książek, dokumentów lub obiektów metawszechświatów i projektów GameFi. Każdy użytkownik Internetu może stworzyć swój własny token: wszystko, co musi zrobić, to uruchomić portfel kryptowalutowy, stworzyć jakieś cenne aktywo, wejść na rynek NFT i stworzyć token. Chociaż na tokenach NFT można bardzo dobrze zarobić, rynek ten jest uważany za bardzo niestabilny i bardzo ryzykowny. W 2024 najdroższym tokenem NFT jest dzieło Merge autorstwa artysty Pak, sprzedane w 2021 r. na platformie Nifty Gateway za 91,8 mln USD.

    FAQ

    Dlaczego NFT są cenne?
    Z technicznego punktu widzenia NFT są cenne, ponieważ zachowują prawa autorskie. Zapewnia to specjalny podpis cyfrowy, którego nie można zamienić ani skopiować. Jeśli chodzi o wartość tokenów NFT, jest ona w dużej mierze związana z zmiennością rynku, szumem marketingowym i spekulacyjnym oraz bieżącą podażą i popytem.
    Jak zarabiać na NFT?
    Dwa główne sposoby zarabiania na NFT: tworzenie własnego tokena i sprzedawanie go na giełdzie NFT lub inwestowanie w tokeny innych osób w oczekiwaniu, że ich wartość wzrośnie.
    Czy NFT to dobra inwestycja?
    Niektóre NFT stanowią pewną wartość, oferując prawo własności do posiadania lub dysponowania unikalnymi treściami cyfrowymi. Ważne jest aby pamiętać, że rynek NFT jest obszarem wysoce zmiennym i spekulacyjnym. W tym kontekście konieczne jest dokładne oszacowanie ryzyka, określenie rozsądnej kwoty środków do zainwestowania i przestrzeganie wybranej strategii zarządzania zakupionymi tokenami.
    Który NFT jest najdroższy w historii?
    Najdroższym NFT, jaki kiedykolwiek sprzedano, był token artysty Pak o nazwie Merge. Został on sprzedany w 2021 roku na platformie Nifty Gateway za 91,8 miliona dolarów.
    Czy mogę tworzyć własne NFT?
    Tak. Możesz do tego celu użyć specjalnych platform handlowych NFT, takich jak OpenSea, Nifty Gateway, Rarible i SuperRare.
    Czy ten artykuł był przydatny?
    Dziękujemy za Twoją opinię!
    Twoja opinia jest dla Nas ważna.
    Głosowało: 74
    94% Tak
    Nie 6%
    Agata Redicz
    Agata Redicz
    Autorka, redaktorka
    Autorka artykułów i redaktorka. Posiada ponad 12 lat doświadczenia w pracy z tekstami. Wśród klientów Agaty: Rossman, Zara, Bosch, ING Bank, Lexus i inni. Dziennikarka kryptowalutowa od 2018 roku. Napisała ponad sto artykułów o kryptowalutach i rynku kryptowalut. Zawodowe kredo Agaty – to poruszanie skomplikowanych tematów w sposób zrozumiały i prosty.
    Czytać więcej
    Emil Rabin
    Emil Rabin
    Ekspert
    Jest ekspertem w zakresie kryptowalut oraz analitykiem finansowym. W latach 2009-2014 pracował w takich firmach jak Bain i KPMG, współpracował z PayPal i Revolut, zorganizował ponad 30 wydarzeń edukacyjnych na temat blockchain i kryptowalut w Europie Wschodniej. Od 2022 roku jest ekspertem portalu TGDRatings.com.
    Czytać więcej

    Komentarzy (0)

    Dodać komentarz do artykułu

    Inni użytkownicy zobaczą Twoje imię i nazwisko, a my zachowamy prywatność Twojego adresu e-mail.
    Klikając przycisk "Wyśłać komentarz", wyrażam zgodę na przetwarzanie danych osobowych i akceptuję politykę prywatności.
    Twój komentarz został pomyślnie wysłany!
    Jest on obecnie w trakcie moderacji i zostanie opublikowany po weryfikacji przez naszych specjalistów.